Podczas konferencji Krynica Forum 2026 Jarosław Kaczyński przedstawił swoją wizję przyszłości Unii Europejskiej. Jego zdaniem obecny model funkcjonowania wspólnoty wymaga zasadniczych zmian, ponieważ ogranicza możliwości rozwoju gospodarczego i technologicznego Europy.
Prezes PiS uważa, że zmieniająca się sytuacja polityczna we Francji, Hiszpanii, Włoszech i Polsce może stworzyć warunki do przeprowadzenia reform. Wskazuje przy tym na rosnące znaczenie ugrupowań krytycznych wobec obecnego kierunku integracji europejskiej.
Mniej kompetencji Brukseli, więcej państw członkowskich
Kaczyński opowiada się za ograniczeniem kompetencji Komisji Europejskiej i innych instytucji unijnych. Według niego wspólnota powinna funkcjonować przede wszystkim jako organizacja międzyrządowa, której uprawnienia są ściśle określone w traktatach.
Polityk zarzuca instytucjom unijnym stopniowe rozszerzanie swoich uprawnień kosztem państw członkowskich. Krytykuje zwłaszcza sposób korzystania przez Komisję Europejską z inicjatywy ustawodawczej oraz rolę Trybunału Sprawiedliwości UE w interpretowaniu przepisów.
„Kierunek jest bardzo wyraźny: powiększanie uprawnień kosztem państw” — ocenił Jarosław Kaczyński podczas Krynica Forum 2026, cytowany przez Newserię Biznes.
Prezes PiS postuluje również przygotowanie wspólnego planu reform przez międzynarodową grupę roboczą, w której uczestniczyłyby państwa zainteresowane zmianą obecnego modelu Unii.
Nowy traktat, a nawet negocjacje o wyjściu z UE
Kaczyński wskazał kilka możliwych sposobów przebudowy wspólnoty. Wśród nich wymienił rewizję obowiązujących traktatów oraz przyjęcie nowego traktatu założycielskiego, który na nowo określiłby zasady współpracy państw europejskich.
Nie wykluczył także bardziej radykalnego rozwiązania. Polegałoby ono na zawarciu nowego traktatu przez państwa zainteresowane reformą, a następnie wykorzystaniu możliwości rozpoczęcia negocjacji związanych z wystąpieniem z UE.
„Twarda metoda, ryzykowna, ale jest naprawdę tak źle, że warto ją zastosować” — stwierdził prezes PiS, cytowany przez Newserię Biznes.
Zmiana unijnych traktatów w zwykłej procedurze wymaga ratyfikacji przez wszystkie państwa członkowskie. Z kolei procedurę wystąpienia z Unii określa art. 50 Traktatu o Unii Europejskiej.
Gospodarka, energia i sztuczna inteligencja
Zdaniem Kaczyńskiego reforma UE powinna dotyczyć nie tylko podziału kompetencji, ale również konkurencyjności gospodarczej Europy. Polityk wskazał na potrzebę rozwoju przemysłu, energetyki oraz nowych technologii, w szczególności sztucznej inteligencji.
Prezes PiS ocenia, że Europa pozostaje w tyle za Stanami Zjednoczonymi w wyścigu technologicznym. Według niego nowy model współpracy europejskiej powinien zwiększyć możliwości inwestycyjne i przyspieszyć rozwój gospodarczy państw członkowskich.
Kaczyński podkreślił, że proponowane zmiany powinny być przedstawiane nie tylko jako odpowiedź na spory dotyczące praworządności, ale przede wszystkim jako projekt budowy bezpiecznej i zamożnej Europy.